Krótki kurs kultury ogólnej

 

     ivosiromahovOstatnimi czasy wiedza Bułgara o kulturze staje się coraz ogólniejsza. Tendencja ta jest tak silna, że w przeciągu najbliższych 5-10 lat, zupełnie ona zaniknie, ale do tego czasu, mimo wszystko trzeba wiedzieć cokolwiek, aby się nie skompromitować, gdy znajdziemy się w mieszanym towarzystwie.

Szczególnie ważne jest, abyście podczas zwyczajnej rozmowy byli kompetentni w kwestii najważniejszych publicznych wydarzeń – spod jakiego znaku zodiaku jest Presława[1], gdzie tej nocy pił Waleri Bożinow[2] i kiedy będzie kolejny ślub Sofii Marinowej i Daczo[3], bo już się zniecierpliwiliśmy.  

W tych tematach wszyscy rozmówcy są dobrze zorientowani i pogawędka przebiega gładko. Ale może się też zdarzyć, że w towarzystwie będzie ciekawska, potencjalna studentka, która chce zdobyć wiedzę na jakiś temat związany z jej przyszłością akademicką. Na przykład: ile jest planet w układzie słonecznym, kto odkrył Amerykę, lub kto jest autorem „Wolontariuszy z Szipki”[4]. Podobne pytania stwarzają bezlitosne intelektualne napięcie wśród rozmówców. Wymagają  one szerokiej wiedzy encyklopedycznej, której większość ludzi nie posiada. To jest szansa dla was, aby zabłysnąć i wypuścić ciężką artylerię swojej erudycji. Wystarczy, abyście wypowiedzieli następujące, bezsporne tezy:

 

Literatura

Iwan Wazow[5] jest autorem „Pod jarzmem”, a Aleko Konstantinow[6] „Baj Ganiu”, lub odwrotnie. Różnica miedzy nimi jest taka, że Wazow nie został zamordowany, a Aleko został zamordowany i jest schroniskiem na Witoszy[7].

Shakespeare jest anglikiem, a Paulo Coelho nie jest. Paulo Coelho jest zdecydowanie lepszym pisarzem niż Shakespeare, ponieważ odpowiada na masę pytań i wygłasza wiele prawd życiowych, a Shakespeare na nic nie odpowiada i nie głosi żadnych prawd.

Harry Potter jest czarodziejem, a D’Artagnan muszkieterem i Ormianinem (na co wskazuje jego imię).

 

Historia Bułgarii

Państwo bułgarskie zostało stworzone dawno temu. Było w niewoli tureckiej i winien temu jest Ahmed Dogan[8]. Jeśli nie mieszkacie w Bułgarii, jakim prawem głosujecie?  Za czasów  cara Symeona był złoty wiek, zanim zwrócili mu lasy[9]. Alfabet jest napisany przez Cyryla i Metodego i nazywa się cyrylica (lub zdaje się, to była metodica?). Brakuje w niej liter „4” i „6”, co oznacza, że nasi przodkowie nie mogli napisać słowa „4ere6nia”[10], ależ to głupi alfabet!

Botew[11] i Lewski[12] byli rewolucjonistami, a jeden z nich był poetą. W tym momencie są klubami piłkarskimi i Botew niedługo odpadnie. „Mitio precz na zawsze!”[13].

 

Historia świata

W Egipcie były piramidy, faraonowie i frajerzy[14]. A w Rzymie byli imperatorzy – Cezar, Neron, Kaligula. Z pewnością słuchali czałgi[15], ponieważ w dzisiejszych czasach wiele dyskotek nosi ich imiona.

Kolumb znalazł Amerykę, a George Bush junior prawie ją zgubił.

 

Geografia

Kula ziemska jest ogólnie rzecz biorąc okrągła. Istnieje kilka kontynentów. Europa, Afryka i jakieś inne. Są też oceany i morza, które są wypełnione głównie wodą. Najbardziej znanymi morzami są Słoneczny Brzeg[16] i Kusadasi[17]. 

Najwyższym szczytem jest Everest, przed procesem odrodzeniowym[18] nazywał się Czomolungma[19].

Paryż jest stolicą… jednego z państw, za chwilę sobie przypomnę którego. W Paryżu są sprzedawane fantastyczne buty, moja przyjaciółka przywiozła stamtąd mnóstwo par rozkosznych sandałków, tylko za 120 euro, możecie to sobie wyobrazić?!

 

Nauki przyrodnicze

Człowiek pochodzi od małpy, a w tym momencie trwa odwrotny proces. Kiedyś nawet istniały dinozaury, ale wymarły z nudów, ponieważ pop-folk nie został jeszcze wynaleziony.

Pośród najważniejszych wynalazków ludzkości znajdują się koło i ciepła woda. Stąd się wzięło wyrażenie „odkryłeś ciepłą wodę”.

Teraz naukowcy stworzyli jakiś Wielki Zderzacz Hadronów, który albo wybuchnie, albo nie wybuchnie, ale takie rzeczy z zasady nie są ładne.

Niedawno pojawiło się globalne ocieplenie, ale pomimo tego ogrzewanie drożeje.

 

Ekonomia

Żyjemy w czasach światowego kryzysu finansowego, co znaczy, że wszystko w centrach handlowych albo zdrożeje, albo stanieje. Ludzie stracą albo swoje oszczędności, albo swoją pracę, a niektórzy stracą i swoje życie. Chińczycy staną się coraz silniejsi ekonomicznie, przybędą z chińskiego marketu i stopniowo zawładną całym światem. Stąd się wzięło powiedzenie „sposób chińczyka”[20].

Będzie coraz gorzej. I wszystkiemu, jak zawsze, winni są Żydzi.

 

Kosmonautyka                                                                                                                                  Pierwszym kosmonautą był Jurij Gagarin (lub Jurij Galev[21]). Ale tak naprawdę nie był pierwszy, ponieważ przed nim w kosmos poleciała pewna suka. Tak to jest, suki się wszędzie  wepchną.

 

Muzyka

Po pierwsze Mozart był wielkim kompozytorem, ale Toni Storaro[22] bardziej przyciąga uwagę. Wręcz zajebisty! Opera jest bardzo piękna, znajduje się tuż obok pomnika Stambolijskiego[23]. Bułgarska pop muzyka przeżywa niebywały rozkwit i sieje pogrom we wszystkich rankingach w MTV. Oczywiście, Madonna nie jest złą piosenkarką, od czasu do czasu zdarza jej się jakiś hit, ale i tak Grafa[24] zdobył o wiele więcej muzycznych nagród.

 

Jak sami widzicie, wiedza o kulturze ogólnej nie jest czymś nieosiągalnym. Wyuczcie się na pamięć powyższych informacji, a w światowych kręgach będziecie uchodzić za wyjątkowych erudytów, za ludzi z kategorii „ależ mądry jest ten gość, po prostu niewiarygodne!”.

Powodzenia!

Przełożyła Paulina Jakubas, studentka

Uniwersytet Łódzki

Wydział Filologiczny

Katedra Slawistyki Południowej

Redaktor: Diliana Denczewa

Korektor: Joanna Pietrzak

 



[1] Bułgarska piosenkarka pop-folku (przyp. tłum.).

[2] Bułgarski piłkarz, obecnie gra w klubie Sporting CP (przyp. tłum.).

[3] Sofi Marinowa – bułgarska piosenkarka pochodzenia romskiego; była w długoletnim związku z Daczo, dwukrotnie próbowali się pobrać, lecz ostatecznie rozstali się w 2010 roku (przyp. tłum.).

[4] Oryginalny tytuł: Опълченците на Шипка, utwór poetycki autorstwa Iwana Wazowa (patrz. 5) (przyp. red.).

[5] Bułgarski pisarz, historyk i polityk, uważany za jednego z najważniejszych twórców nowoczesnej literatury bułgarskiej (przyp. tłum.).

[6] Pisarz bułgarski (przyp. tłum.).

[7] Masyw górski w zachodniej Bułgarii na obrzeżach Sofii; znajduje się tam schronisko „Aleko” (przyp. tłum.).

 

[8]Bułgarski polityk, lider partii Ruch na rzecz Praw i Wolności, która głównie reprezentuje mniejszość turecką w Bułgarii (przyp. tłum.).

[9] Bułgarią rządziło dwóch carów Symeonów, Symeon I (panował w latach 893–927) i Symeon II, także Simeon Saksgoburggotski – ostatni car Bułgarii (1943-1946), pierwszy w historii państw Europy Wschodniej monarcha obalony przez reżim komunistyczny, który został premierem republiki (2001-2005); założyciel i lider  w latach 2001-2009 Narodowego Ruchu na rzecz Stabilności i Postępu.; autor specjalnie miesza obu władców (przyp. tłum.).

[10] W języku bułgarskim obecnie popularne jest zapisywanie liter [cz] i [sz] jako 4 [czetyri] i 6 [szest]. Pisownia ta pojawiła się na początku rozkwitu komunikacji elektronicznej, gdy cyrylica nie była powszechnie dostępna i bułgarscy użytkownicy pisali alfabetem łacińskim, więc zamiast sh i ch woleli krótsze 4 i 6  (przyp. tłum.).

[11] Christo Botew, bułgarski poeta i wieszcz narodowy, rewolucjonista (przyp. tłum.).

[12] Wasyl Lewski, bułgarski rewolucjonista, bohater narodowy, przywódca walk o wyzwolenie Bułgarii spod panowania Imperium Osmańskiego (przyp. tłum.).

[13] Chodzi o byłego właściciela klubu Dymitra Hrystołowa (przyp. red.).

[14] Takimi słowami zaczyna się znana piosenka bułgarska Wolodii Stojanowa, poświęcona czasom piramid finansowych  (przyp. tłum.).

[15] Bułgarski gatunek muzyki popularnej, łączy w sobie cechy bałkańskiego folku oraz tureckich i romskich wpływów (przyp. tłum.).

 

[16] Bułgarski kurort wypoczynkowy na wybrzeżu Morza Czarnego (przyp. tłum.).

[17] Miasto tureckie, popularny cel wakacyjnych podróży  Bułgarów (przyp. tłum.).

[18] „Proces odrodzeniowy“ jest eufemizmem używanym przez bułgarskie władze komunistyczne dla określenia polityki przymusowej bułgaryzacji etnicznych Turków w drugiej połowie lat 80-tych, który polegał na  zmiane tureckich imion i nazwisk na słowiańskie (przyp. red.)

[19] Jest to tybetańska nazwa Mount Everest, zanim nadano mu dzisiejszą nazwę na cześć kartografa G.Everesta w 1865r. (przyp. tłum.).

[20] Jest to bułgarskie powiedzenie, używa się go gdy jakiś cel został osiągnięty za pomocą sprytu i intelektu (przyp. tłum.).

 

[21] Bułgarski kryminalista (przyp. tłum.).

[22] Bułgarski piosenkarz stylu pop folk, czyli czałgi (przyp. tłum.).

[23] Aleksander Stambolijski, bułgarski polityk i ideolog (przyp. tłum.).

[24] Bułgarski piosenkarz stylu R&B (przyp. tłum.).

 

КОМЕНТАРИ

Коментара


Вашият коментар

Този сайт използва бисквитки (cookies), за да Ви предостави възможно най-доброто потребителско изживяване. Ако продължите да използвате сайта, то вие сте съгласни с това. Научете повече

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close