Jak raz na zawsze zreformować edukację

 

Jeśli ktoś twierdzi, że w Bułgarii reformy nie zachodzą, niech spojrzy na system edukacyjny. Przez ostatnie dwadzieścia lat, w szkole średniej miało miejsce ponad trzydzieści reform i obecnie jest to wachlarz różnych trendów i pomysłów. Mieszkańcy zachodu uważają, że dobra edukacja powinna być konserwatywna i zbytnio się nie zmieniać. Jednak w ostatnich latach, bułgarskie ministerstwa oświaty obaliły tę skostniałą filozofię i udowodniły, że uczniowie i nauczyciele powinni żyć w ciągłym stresie, aby się nazbyt nie rozluźnili nie myśleli o głupotach.

Dlaczego jest tylko jeden podręcznik do historii, skoro można mieć  osiem? Czy pluralizm jest zły? Dlaczego jest jeden system oceniania? Czy indywidualne podejście jest naganne?

Niektórzy pesymiści mamroczą, że uczniowie nie czytają. A niby politycy czytają?! Nadszedł czas, by wprowadzić ostatnią reformę w edukacji i przewrócić podręczniki do góry nogami. Te aktualne są zapchane stertą bezużytecznych informacji, które nie mają nic wspólnego z rzeczywistością, odsuwają dzieci od prawdziwego życia. Uczniowie zdają sobie sprawę, że to, co w tym momencie, nigdy nie przyda im się w życiu, jedynie wtedy, gdy zostaną autorami podręczników (zajęcie dochodowe, beztroskie i nieodpowiedzialne).

Bycie prymusem w naszych czasach jest nie tylko nieprestiżowe, ale i całkowicie pozbawione perspektyw. Co z tego, że znasz prawo Joule’a-Lenza, jeśli twoja koleżanka maszeruje już na modnych pokazach i zarabia więcej niż jej rodzice? Nadeszła pora, by szkoła przestała produkować bezsensownie nauczanych outsiderów. Życie należy do pragmatyków i dlatego szkoła powinna dawać więcej praktycznej i użytecznej wiedzy. Oto kila pomysłów jak to zrobić:

Matematyka

Zadania z turbinami, które wypełniają wodą baseny i wylewają z nich wodę[1], zapewne są bardzo ważne dla autorów podręczników, ale ile ludzi w swoim życiu zmierzy się z potrzebą napełniania basenów?

Jednak każdy z nas będzie musiał wypełnić zeznanie podatkowe lub wyliczyć, z którego banku najkorzystniej wziąć kredyt hipoteczny, lub usiąść z przyjaciółmi przy drinku i obliczyć cenę transferu Berbatova[2] w funtach, euro i dolarach. Dlaczego tego nie uczy się w szkole?

Chemia  

Dla niektórych niezwykłych osobowości może się wydać zabawne ujednolicenie reakcji redoks.  Ale nawet jeśli osiągasz wyjątkowe sukcesy w tej dziedzinie, mało prawdopodobne, że dzięki temu będziesz się bardziej podobał dziewczynom. Z pewnością jednak byłbyś bardziej interesujący, jeśli wiedziałbyś, jakie aminokwasy i białka piją młodzi z sąsiedniego klubu fitness i w jaki sposób wpływają na ich potencję. Lub co się uważa za doping we współczesnym sporcie i dlaczego nasi sztangiści są zawsze dyskwalifikowani.

Literatura

Edukowanie za pomocą „Maminsynka”[3] dzieci, które czytają „Władcę Pierścieni” jest bezsensowne i beznadziejne. Naiwne przekonanie, że „wszystko bułgarskie i ojczyste” jest wartościowe, tylko zabija radość czytania. Nie ma sensu analizować tekstów, które są tak archaiczne, że uczniowie zatrzymują się na co drugim słowie i sięgają po słownik, by zrozumieć, co napisał autor. Również koncepcja narodowej literatury jest niemodna. Twierdzenie, że na naszym ciasnym podwórku sprawy są bardziej wartościowe, niż w ogromnym świecie literackim, jest czystym zakompleksieniem. Jestem przekonany, że o wiele bardziej przydatne na lekcjach literatury byłoby rozmawianie o Harrym Potterze i Gandalfie, niż analizowanie błędnego myślenia czorbadżych na podstawie Nena i Nenowicy.

Biologia

Przypuszczam, że mitochondria są ważnymi istotami, bez których żaden wykształcony obywatel nie mógłby prosperować w życiu. Dla mnie brzmi to jednak jak straszne mitologiczne potwory ze złowrogimi planami wobec ludzkości. Nie byłoby lepiej zostawić ich w spokoju i zająć się bardziej biologicznymi zabawnymi pytaniami, jak na przykład: Dlaczego kurczaki nie mają piersi? Dlaczego niektóre kobiety też nie? I dlaczego rozmiar ma lub nie ma znaczenia?

 

Wychowanie fizyczne

Fakt, że w Bułgarii sędziowie już są drożsi niż futboliści, jest znakiem, że trzeba na nowo przemyśleć koncepcję wychowania fizycznego. I to, co widzimy na stadionie pokazuje, że kondycja fizyczna graczy jest daleka od doskonałej. Sportowcy cierpią na trudności z oddychaniem i opóźnioną koordynację ruchową. Najmocniejsi są w przeklinaniu, które, mam nadzieję, nie jest zasługą bułgarskiej szkoły.

Muzyka

Wagner jest Wagnerem i wszyscy szanujemy jego twórczość (chodzi o Ryszarda Wagnera, a nie Lucjana Wagnera[4], którego także bardzo szanujemy). Ale statystyka pokazuje, że kiedy mamy potrzebę sięgnąć do skarbów światowej muzyki, 99% Bułgarów nie wybierze „Pierścienia Nibelunga”[5],  lecz Ivanę[6]. Dla niektórych może się to wydać prostackie, ale z drugiej strony jest to patriotyczny wybór. Edukacja muzyczna musi się liczyć z  tą radykalną decyzją i przybliżyć do popfolkowego brzmienia współczesnej Bułgarii.

 

Środki, które proponuję, nie znoszą odkładania. Ostatnia reforma w edukacji powinna się rozpocząć natychmiast i podręczniki należy przerobić, mimo że jesteśmy w środku nauki. Po tych radykalnych krokach system szkolnictwa albo przetrwa, co byłoby oznaką jego żywotności, albo zginie, co będzie znakiem, że jest niepotrzebny. A Bułgaria w końcu będzie żyć bez wykształcenia — szczęśliwa i głupia jak początkująca piosenkarka folkowa.

 

Przekład: Katarzyna Dettlaff, studentka

Uniwersytet Łódzki

Wydział Filologiczny

Katedra Slawistyki Południowej

Redaktor: Diliana Denczewa

Korektor: Joanna Pietrzak



[1] W polskich podręcznikach popularne są zadania z pociągami, obliczaniem ich prędkości, czasu podróży itp. (przyp. tłum.).

[2] Dymitr Berbatov — piłkarz bułgarski grający w reprezentacji Manchesteru United (przyp. tłum.)

[3]  “Маминото детенце ”(„Maminsynek”) — opowiadanie Lubena Karavełowa, bułgarskiego pisarza i publicysty (przyp. tłum.)

[4] Lúcio Wagner Freitas da Souza – brazylijski piłkarz z bułgarskim paszportem, grający na pozycji lewego obrońcy lub pomocnika (przyp. red.).

[5] Pierścień Nibelunga (niem. Der Ring des Nibelungen)— czteroczęściowy dramat sceniczny autorstwa Ryszarda Wagnera.  Składają się nań następujące utwory: Złoto RenuWalkiria, Zygfryd, Zmierzch bogów (przyp. tłum.) .

[6] Iwana – bułgarska piosenkarka stylu pop-folk (przyp. red.).

artykuły-pl

КОМЕНТАРИ

Коментара


Вашият коментар

Този сайт използва бисквитки (cookies), за да Ви предостави възможно най-доброто потребителско изживяване. Ако продължите да използвате сайта, то вие сте съгласни с това. Научете повече

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close